कथासरित्सागर : द्वितीय खण्ड (लम्बक ६ से १८)

१४२ कथासरित्सागर
तयैव पुरुषं तं च तरुणं तत्र भूगृहे।
प्रवेश्य स्थापयामास सुरङ्गां पिदधे च ताम् ॥६२॥
सम्प्राप्य मूढबुद्धीनामवकाशं निरर्गलम्।
उच्छृङ्खलमतिः कुर्यात् प्राकृतः किं न साहसम् ॥६३॥
ततः स सर्वाः प्रकृतीर्वैद्योऽन्येद्युरभाषत।
अजरोऽयं कृतस्तावत् पक्वनिर्मासिमया नृपः ॥६४॥
मासद्वयेन चैतस्य रूपमन्यद् भविष्यति।
तद् दूरात् किञ्चिदात्मानमस्मै दर्शयताधुना ॥६५॥
इत्युक्त्वा भूगृहद्वारि सर्वानानीय दर्शयन्।
तस्मै न्यवेदयद् भूपे स तेषां नामकर्मणी ॥६६॥
इत्यन्तःपुरपर्यन्तं मासद्वितयमन्वहम्।
भूगृहेऽथो मधूक्त्या युवानं पुष्य स तम् ॥६७॥
प्राप्ते च समये तं स भोगपुष्टं धरागुहात्।
उज्जहाराजरः सोऽयं जातो राजेत्युदाहरन् ॥६८॥
ततश्चौषधिसंसिद्धः सैष राजेति तत्र सः।
पर्यष्वज्यत हृष्टाभिः पुमान् प्रकृतिभिर्युवा ॥६९॥
अथ स्नातस्तथा लब्धराज्यो राजोचिताः क्रियाः।
चकार स सहामात्यैः सोत्सवास्तरुणं पुमान् ॥७०॥
ततःप्रभृति तस्मै च कुर्वन् राज्यं सुखेन सः।
नामाजर इति प्राप्य क्रीडन्नन्तःपुरे सह ॥७१॥
सर्वे चैतमसम्भाव्यवेषवृत्ताविशङ्किनः।
रसायनपरावृत्तरूपं स्वं मेनिरे प्रभुम् ॥७२॥
प्रीत्यानुरञ्जयन् प्रकृतीर्देवीं च कमलप्रभाम्।
सोऽय स्वमित्रैरजरो राजामुञ्चत सह श्रियम् ॥७३॥
मित्रं भेषजचन्द्राख्यं तथान्यं पद्मदर्शनम्।
उभे भारसमै चक्रे हस्त्यश्वग्रामपूरितै ॥७४॥
वैद्यं तरुणचन्द्रं तु प्रक्रियाधममानयत्।
न तु तस्मिन् विदधद्वासं सत्यधर्मच्युतात्मनि ॥७५॥
एकदा च स वैद्यस्तं स्वैरं राजानमब्रवीत्।
किं मामगणयित्वैव स्वात्मन्येव विचेष्टसे ॥७६॥