कथासरित्सागर : प्रथम खण्ड (लम्बक १ से ५)

१२८ कथासरित्सागर
धीमानुदयनो नाम्ना राजा भावी महायशाः।
भविष्यति च पुत्रोऽस्य सर्वविद्याधराधिपः ॥६९॥
इत्यन्तरिक्षाद्वभूत्सस्मिन्त्वामे सरस्वती।
आदधाना मृगावत्याश्चित्तविस्मृतमुत्सवम् ॥७०॥
क्रमादुदयनः सोऽथ वावृद्धेऽस्तस्मिंस्तपोवने।
अवधत निजे साध वयस्येरिव सद्गुणैः ॥७१॥
कृत्वा क्षत्रोचितान् सर्वान्संस्काराञ्जमदग्निना।
व्यनीयत स विद्यासु धनुर्वेदे च धीयमान् ॥७२॥
हृष्ट्वा च स्वकरामाता तस्य स्नेहान्मृगावती।
सहस्रानीकनामङ्क चकार कटक करे ॥७३॥
हरिणाक्षटने जातु भ्राम्यन्नुदयनोऽथ सः।
शबरेण हठात्क्रान्तमटव्यां सर्पमैक्षत ॥७४॥
सदयं सुन्दरे तस्मिन्सर्पे स शबर च सः।
उवाच मुच्यतामेष सर्पो मघवचनादिति ॥७५॥
ततः स शवरोऽवादीज्जीविकेयं मम प्रभो।
कृपणोऽहं हि जीवामि भुजंगं खलयन् सदा ॥७६॥
विषन्न पक्ष्मे पूर्व मन्त्रौषधिबलादयम्।
दष्टम्बश्च मया लब्धश्चिन्वतेतां महाटवीम् ॥७७॥
धृत्वत्युदयनस्त्यागी दत्त्वास्मै शबराय तम्।
कटकं जननीदत्त स त सर्पममोचयत् ॥७८॥
गृहीतकटके याते शबरे पुरतो गतिम्।
कृत्वा स भुजंगः प्रीतो जगादोदयनं तदा ॥७९॥
वसुनमिरिति ख्यातो ज्येष्ठो भ्रातास्मि वासुकेः।
इमां वीणां गृहाण त्वं मत्तः संरक्षितास्त्वया ॥८०॥
तन्त्रीनिघोर्परम्यां च श्रुतिमागविभाजिताम्।
ताम्बूलीश्च सहाम्लानमालातिलकयुक्तिभिः ॥८१॥
तद्युक्तो जमदग्नेस्तं नागोत्क्षिप्तः स धायमम्।
मागादुदयनो मातुर्दृशि वयस्विवामृतम् ॥८२॥
मभ्रान्तरे स शबरोऽप्यटवीं प्राप्य पर्यटन्।
भादायोदवनात्प्राप्तं कटकं तद्विक्रयवशात् ॥८३॥