चक्रदत्त (चक्रपाणिदत्त - पदार्थचन्द्रिका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Chakradatta Hindi
महामहोपाध्याय चक्रपाणिदत्त द्वारा
स्रोत: Chakradatta Chikitsa Sangraha with Hindi Commentary (उद्गम)
प्रारंभिक पृष्ठ व विषय-सूची
శ్రీరస్తు.
చక్రదత్త
శ్రీ చక్రపాణికృతము.
ఆంధ్రతాత్పర్యవివరణసహితము.
చెన్నపురి :
వావిళ్ల రామస్వామిశాస్త్రులు అండ్ సన్స్
వారిచేం బ్రకటితము.
1926.
All Rights Reserved.
4
పీ ఠి క .
ఇతఁడు గౌడరాజుయొక్క ఆస్థానమునందు వైద్యవిద్వాంసుఁడుగా నుండెననియును, తండ్రి పేరు నారాయణసూరి యనియును, భానుగోత్ర కులీనుఁ డనియును తెలియుచున్నది.
శ్లో. గౌడాధినాథ రసవత్యధికారిపాత్ర నారాయణస్య తనయః సునయోంతరంగాత్ ,
భానోరనుప్రథితలోధ్రవలీకులీనః శ్రీచక్రదత్త ఇహ కర్తృపదాధికారీ.
ఇట్టి ఈగ్రంథమును యథాశక్తి సరళమగు తెలుగుతాత్పర్యముతో ముద్రించి పాఠకుల కుపాయన మిచ్చుచున్నాము. ఇందలి స్థాలీత్యాదులను మన్నించి ఆంధ్రవైద్యలోక మీగ్రంథమునకు తగిన యాదరమిచ్చెద రని విశ్వసించెదము.
ఇదివఱలో తెనుఁగులిపిలో అచ్చుకాని గదనిగ్రహము, వైద్యశతశ్లోకి, అజీర్ణమంజరి, భేషజకల్పము, శార్ఙ్గధరకృతత్రిశతీ, రాజమార్తాండము, రావణకుమారతంత్రము, వృక్షాయుర్వేదము మున్నగు గ్రంథరత్నములఁ బెక్కింటి సుబోధమగు తెనుఁగుతాత్పర్యాదులతో ముద్రించి యున్నాము. యూనానీగ్రంథరత్నమగు ఇలాజుల్ గుర్బా ఆంధ్రమున చక్కఁగ ముద్రించి ప్రచురించినాము. ఇవిగాక అనుపానమంజరి, నాడీజ్ఞానము, లోలంబరాజీయము, శార్ఙ్గధరసంహిత, సుశ్రుతశారీరము, కాలజ్ఞానము, షడ్రసనిఘంటువు మొదలగు వైద్యగ్రంథముల చక్కఁగ సంస్కరించి ప్రచురించియున్నాము. సంస్కృతభాషామయంబులై ఆంధ్రదేశపువైద్యులకుఁ దెలిసికొన నశక్యంబులై యున్న చరకసంహిత, భావప్రకాశిక మున్నగు గ్రంథరాజముల అచిరకాలమున ముద్రించ దలచినాము. ఆంధ్రదేశమున హెచ్చుగ ప్రచారమున యున్నట్టి బసవరాజీయము, వస్తుగుణరత్నాకరము మొదలగు గ్రంథములఁ త్వరలో ప్రకటింపఁబూనుకొని యున్నారము. కావున, సహృదయులు ప్రాచీనవైద్యగ్రంథములన్నియుఁ ద్వరలో బైలువడునట్లు ప్రోత్సాహమును గలుగఁజేయుదురని ప్రార్థన.
ఇట్లు,
వావిళ్ల. రామస్వామిశాస్త్రులు అండ్ సన్స్,
ప్రకాశకులు.
విషయసూచిక.
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| ౧. జ్వరాధికారము. | అన్నము మున్నగువానిని సేవించుటలో కలుగు నరుచిని పోగొట్టు లేహ్యాదులు, జ్వరభేదములు, ఆమజ్వరములందు ఔషధము సేవింపరాదనుట, పక్వజ్వరలక్షణము | 9 | |
| మంగళాచరణము | 1 | ||
| గ్రంథసంకలనవిధానము | „ | ||
| వైద్యునికృత్యము, జ్వరవర్జ్యములు | „ | ||
| లంఘనవిధానము, లంఘనావశ్యకత | 2 | త్రిదోషజ్వరార్హము పాచనకషాయము, శోధన చేయదగనివారు, స్త్రీలు పిల్లలు ఔషధమును సేవించుటలో గమనింపదగినవిధి, ఔషధము జీర్ణించినట్లు తెలిసికొనుగుర్తులు, అట్లే జీర్ణించనిగుర్తులు, జీర్ణించకముందు ఆహారాదులను సేవించిన యెడల వచ్చుప్రమాదములు, స్త్రీబాలవృద్ధులు ఔషధమును సేవింపవలసిన రీతి | 10 |
| లంఘనార్హత, తత్పాక్వాపక్వలక్షణఁ, లంఘనాధిక్యము గల్గినవానిలక్షణము | 3 | ||
| వమనమున కర్హతగలవారు, వమనము చేయించునప్పుడు గమనింపవలసిన కొన్ని ముఖ్యవిషయములు | 4 | ||
| దాహజ్వరములకు షడంగపానీయాదులు, మందాగ్నిగలవానికి పానీయకల్పనములు, యవాగూపానీయము, క్షుధితజ్వరునకు పిప్పల్యాది లాజపేయములు, శీతజ్వరారోగికి గోక్షురపేయము, శ్వాసజృంభణమునకు ద్రాక్షాదిశృతము, పంచమూలయవాగు, ముద్గమధ్వాద్యనుసార యవాగూకల్పనము, మంథ పేయాది కల్పము, యవాగూకల్పము | 5 | ||
| ఔషధమును సేవించునప్పుడు గమనింపవలసిన మాత్రాపరిణామము, క్వాథాద్యౌషధముల విషయములోగల పరిమాణము, కషాయవిషయమున వైద్యులపరిభాష | 12 | ||
| పలపరిమాణవిషయమున చరకాదుల మతభేదములు | 13 | ||
| యవాగును చేసెడిరీతియు, దానిని సేవింపవలసిన కాలమును | 6 | వాతజ్వరమునకు చికిత్సలు, బిల్వాదిపంచమూల కషాయము, నేలవేముకషాయము, రాస్నాదికషాయము, పిప్పలాదికషాయములు, ద్రాక్షాదిక్వాథములు | „ |
| పిత్తజ్వరములలో చేయదగిన పాచనవిధానము, అభిఘాతాదులయందలి పథ్యవిధానము, ముద్గయూష లామలకయూషాదులు | 7 |
6 విషయ సూచిక.
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| పిత్తజ్వరచికిత్సలు, కళింగాదికషాయము, తిక్తాదిచూర్ణము, గుడూచీక్వాథము, పటోలాదిగుళికలు, దూలగొండిస్వరసము, త్రాయమాణాదిక్వాథములు, మృద్వీకాదికషాయములు, పర్పటకక్వాథము, శుంఠ్యాదికషాయము, ద్రాక్షాదికషాయము | 15 | కఫవాతజ్వరములకై పంచకోలకషాయము, పిప్పలీశృతము, ఆరగ్వధాదిక్వాథము | 24 |
| పిత్తజ్వరముగలవానికి శీతక్రియలు, ధాన్యాకశృతము, అభ్యంగనము, శిరోలేపము, ఉద్వర్తనాదులు, కాంజికవస్త్రధారణము, మాతులుంగబంధనము మొ॥ | 17 | క్షుద్రాదిగణము | 25 |
| కఫజ్వరచికిత్స, మాతులుంగాదికషాయము కఫజ్వరహరద్రవ్యములు, కటుకాదిక్వాథములు, నింబాదికషాయములు, దీపనపాచనయోగములు, త్రిఫలాముస్తాదిక్వాథములు | 18 | కఫాదిజ్వరములకు దశమూలీరసము, ముస్తాదికషాయము దేవదార్యాదిక్వాథము, మాతులుంగాది కల్కము ,, | ,, |
| చాతుర్భద్రావలేహిక, శ్వాసాదులకుపిప్పలీచూర్ణము, ద్వంద్వజ్వరచికిత్స | 20 | సన్నిపాతజ్వరచికిత్స, త్రిదోషజ్వరచికిత్సారంభక్రమము మున్నగునవి | 26 |
| నవాంగకషాయము | ,, | సన్నిపాతమున మధూకసారనస్యము సైంధవాదినస్యము, అంజనక్రియ | 28 |
| వాతపిత్తజ్వరాలకు నిదిగ్ధికాదికషాయము, పంచభద్రము, మధుకాదిశీతము | 21 | అష్టాంగపలేహనము | ,, |
| పిత్తశ్లేష్మములకై పటోలాదిగణము, గుడూచ్యాదిగణము | ,, | పంచముష్టికకషాయము, సప్తముష్టికయూషము | 29 |
| కంట కార్యాదివర్గము, వాసాకషాయము, పటోలాదికషాయము | 22 | సన్నిపాతములకై చాతుర్భద్రకపంచమూలము | ,, |
| అమృతాష్టకము, పంచతిక్తము | 23 | దశమూలకషాయము | 30 |
| కఫపిత్తజ్వరములకై కటుకాదియోగములు, ధాన్యాకాదియోగము మున్నగునవి | ,, | చతుర్దశాంగకషాయము | ,, |
| అష్టాదశాంగకషాయము | , | ||
| పిత్తశ్లేష్మాతిశయమునకై యష్టాదశాంగకషాయము | 31 | ||
| శత్యాదిగణము | ,, | ||
| బృహత్యాదిగణము | 32 | ||
| భార్గీగణము, చతుర్దశాంగము, అభీన్యాసజ్వరచికిత్స మున్నగునవి | ,, | ||
| సన్నిపాతములకు త్రిపుటాదికషాయములు | 33 | ||
| జీర్ణజ్వరచికిత్స, నిదిగ్ధికాక్వాథము | 35 | ||
| విషయజ్వరమున ముస్తాదికషాయము, అజాజీకల్పము, రసోనాతైలము మున్నగునవి | 36 |
విషయ సూచిక.
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| జ్వరమునకు అష్టాంగ దశాంగ కషాయము, అపరాజితాధూపము మున్నగునవి | 39 | వ్యోషాదిధూపము, దశమూలీకషాయము, విడంగాదిక్వాథము, కిరాతాదిక్వాథము | 54 |
| ఏకాహిక జ్వరనాశనమంత్రాదులు | 40 | 3. అతిసారాధికారము. | |
| జ్వరమునందు ఘృత ప్రయోగము | 41 | అతిసారమున సామాన్యోపాయములు | 56 |
| జ్వరితునకు ఆహారనియమము, పిప్పల్యాద్యఘృతము ఘృతపాకమున వస్తుపరిణామము. | ,, | బృహచ్ఛాలిపర్ణీ చూర్ణము, లఘుశాలిపర్ణీక్వాథాదులు | 57 |
| క్షీరషట్పలఘృతము | 43 | ధాన్యపంచకము, త్రికటుకాదిక్వాథము, పిప్పల్యాది చూర్ణాదులు | 59 |
| దశమూలషట్పలఘృతము, కషాయతీక్షాదుల పరిమితి | ,, | అంకోలవటకము, విడంగాదిక్వాథము | 64 |
| వాసాదిఘృతము | 44 | వత్స్యాదియోగములు, దాడిమాది కషాయములు మున్నగునవి | 65 |
| గుడూచ్యాది పంచఘృతములు, ఔషధదాన కాలము, క్షీరవిషయమునందు విధినిషేధాదులు | ,, | కుటజరసాయనము, గుడభ్రంశములకషాయము, కుటజపుటపాకము | 66 |
| షట్కట్వర తైలము | 47 | కుటజలేహ్యము | 68 |
| అభ్యంగాదుల కంగారక తైలము | ,, | కుటజాష్టక యోగములు | 69 |
| శీతజ్వరములకు లాక్షాదితైలము, యవాదితైలము, సర్జాదితైలము మున్నగునవి | 48 | షడంగఘృతము | ,, |
| క్షీరద్రుమాదిఘృతము | 70 | ||
| ౨. జ్వరాతిసారాధికారము. | ౪. గ్రహణ్యధికారము. | ||
| జ్వరచికిత్సలు | 51 | గ్రహణీప్రకారములు | 72 |
| అతిసారములకు నాగరాదికషాయము | ,, | చిత్రకాదిఘుటికలు, శ్రీఫలాదిఘుటికలు, నాగరక్వాథాదులు | 73 |
| గుడూచ్యాది పేయము | 52 | నాగరాద్యచూర్ణము | 74 |
| ఉశీరాదికషాయము | ,, | భూనింబాదిచూర్ణము, అగ్నిదీపనాది మున్నగునవి | ,, |
| పంచమూలకషాయము, కళింగాదికషాయము, వత్సకాదియోగము, నాగరాదికషాయము, ముస్తాదికషాయము | ,, | పాఠాదిచూర్ణము | 76 |
| కపిత్థాష్టకచూర్ణము | ,, | ||
| కళింగాదిఘుటికలు, ఉత్పలాదియోగములు | 53 | దాడిమాష్టకచూర్ణము | 77 |
| వార్తాకుఘుటికలు | ,, |
8 విషయసూచిక.
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| అష్టపలఘృతాదులు | 78 | పిప్పలీచూర్ణము | 98 |
| శుంఠీఘృతము | ,, | బాహలశాలగూడము | 99 |
| చిత్రకఘృతము | 79 | గుడభల్లాతకము | 101 |
| బిల్వాదిఘృతము | ,, | భల్లాతకఘృతము | 102 |
| చాంగేరీఘృతము | ,, | చవ్యాదిఘృతము | ,, |
| మరీచాదిఘృతము | ,, | వ్యోషాదిఘృతము | ,, |
| మహాషట్పలఘృతము | 80 | ఉదకషట్పలఘృతము | 102 |
| లఘుచుక్రము | 81 | సింహ్యామృతఘృతము | ,, |
| బృహచ్చుక్రలక్షణము | ,, | పిప్పల్యాద్య తైలము | ,, |
| తక్రారిష్టము | 82 | కుటజలేహము | 104 |
| కల్యాణగుడము | 84 | కుటజరసక్రియా | 105 |
| కూష్మాండగుడ కల్యాణకము | 85 | కుటజాది ఘృతము | 106 |
| రసపర్వటిక | 86 | చాంగేరీఘృతము | ,, |
| వార్తాప్రయోగము | 87 | క్షారపాకము | 108 |
| క్షారసూత్రము | 109 | ||
| ౫. అర్శోరోగాధికారము. | ప్రతిసారణీయక్షారప్రయోగవిధి | ,, | |
| మూలరోగమునకు చేయదగిన నాలుగు ఉపాయములు | 89 | అగ్నిముఖలేహము | 110 |
| మలబద్ధమూలరోగములకు చికిత్స | 90 | భల్లాతక లేహము | 111 |
| తిలాదియోగములు | 91 | ||
| దంత్యారిష్టము | ,, | ౬. అగ్నిమాన్ద్యాధికారము. | |
| ప్రాణదగుటిక | 94 | హింగ్వష్టకచూర్ణము | 113 |
| కాంకాయన మోదకములు | శొంఠ్యాదిచూర్ణము | ,, | |
| మాణిభద్ర మోదకములు | ,, | తీక్ష్ణాగ్ని చికిత్స | 114 |
| లఘుసూరణమోదకములు | 95 | హరీతకీయోగము | 115 |
| బృహత్సూరణమోదకములు | ,, | శార్దూల కాంజికము | 116 |
| సూరణపిండి | 96 | అగ్నిముఖచూర్ణము | ,, |
| వ్యోషాద్యచూర్ణము | ,, | పానీయభక్తగుటిక | 117 |
| సమశర్కరచూర్ణము | 97 | బృహదగ్నిముఖచూర్ణము | 118 |
| లవణోత్తమాదిచూర్ణము | ,, | భాస్కరలవణచూర్ణము | 119 |
| నాగార్జునయోగము | ,, | అగ్నిఘృతము | 120 |
వి ష య సూ చి క .
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| ముస్తాషట్పలక ఘృతము | 121 | రక్తపిత్తముశమించు క్షీరాదులు | 141 |
| బృహదగ్నిముఖఘృతము | ,, | ఏలాదిగుటికలు | 142 |
| క్షారగుడము | 122 | పృథ్వీకా ప్రయోగములు | 143 |
| నాసారోగములకు చిత్రకగుడము | 123 | దూర్వాద్యమనుఘృతము | 144 |
| అజీర్ణమునకు ప్రతిక్రియ | 124 | శతావరిఘృతము | ,, |
| విషూచికాచికిత్స | 125 | రెండవదియగు శతావరిఘృతము | 145 |
| దప్పికి చికిత్స | 126 | వాసాఘృతము | ,, |
| కామదేవఘృతము | 146 | ||
| ౭. క్రిమిరోగాధికారము. | సప్తప్రసృఘృతము | 147 | |
| క్రిమిరోగచికిత్స | 128 | ఖండకూష్మాండకము | 148 |
| విడంగఘృతము | 129 | వాసాఖండకూష్మాండకరసాయనము | 149 |
| వాసాఖండకరసాయనము | ,, | ||
| ౮. పాండురోగాధికారము | ఖండకాద్యలోహము | 150 | |
| విరేచనార్ధము త్రిఫలాతైలాదులు | 130 | ఛాగమాంసాదిపథ్యములు | 151 |
| అయశ్చూర్ణవటి, మండూరము, నవాయశ్చూర్ణము | 131 | ||
| యోగరాజమను రసాయనము | 132 | ౧౦. రాజయక్ష్మాధికారము. | |
| విశాలద్యచూర్ణము | ,, | క్షయరోగములందు శాల్యాదిప్రయోగములు | 153 |
| పాండ్యాదులకు లోహక్షీరము | 133 | దశమూలసలలితాది ప్రయోగము | 154 |
| కామెరలకు త్రిఫలాద్యౌషధములు | ,, | సితోపలాది లేహ్యము | 155 |
| విడంగాద్యలోహము | 134 | లవంగాద్యచూర్ణము | ,, |
| త్రాయమాణాదిమండూరము | 135 | తాడిశచూర్ణము | 156 |
| పునర్నవామండూరము | 136 | వింధ్యవాసియోగము | 157 |
| మండూరవజ్ర వటుకము | ,, | రసేంద్రగుటిక | ,, |
| ధాత్రీఘృతము | 137 | ఏలాదిమంథము | 158 |
| ద్రాక్షాఘృతము | ,, | సర్పిర్గుడము | 159 |
| హరిద్రాఘృతము | ,, | చ్యవనప్రాశము | 160 |
| మూర్వాద్యఘృతము | 138 | జీవంత్యాది ఘృతము | 162 |
| వ్యోషాద్యఘృతము | ,, | పిప్పలీఘృతము | ,, |
| పారాశర ఘృతము | 163 | ||
| ౯. రక్తపిత్తాధికారము. | ఛాగలాద్య ఘృతము | ,, | |
| తర్పణాదులు | 139 | ఛాగఘృతము | 164 |
| రక్తపిత్తములలో విరేచనయోగాదులు | ,, | అజాపంచక ఘృతము | ,, |
| బలాగర్భ ఘృతము | ,, |
B
10 వి ష య సూ చి క.
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| నాగ బలా ఘృతము | 165 | ౧౩. స్వరభేదాధికారము. | |
| నిర్గుండీ ఘృతము | ,, | స్వరభేదమునందు కొన్ని యుపాయములు | 184 |
| బలాద్య ఘృతము | 166 | చవ్యాదిచూర్ణము | ,, |
| చందనాద్యతైలము | ,, | కంటకారీ ఘృతము | 185 |
| బలా నాగ బలా ఘృతము | 167 | భృంగరాజ ఘృతము | 186 |
| --- | |||
| ౧౧. కాస రోగాధికారము. | ౧౪. అరోచకాధికారము. | ||
| కాసరోగమునందు సామాన్యోపాయములు | 168 | అరోచకమునకు సాధారణములగు నుపాయములు | 187 |
| అపరాజితాలేహము | ,, | అరోచకమును పోగొట్టు నుపాయములు | ,, |
| శొంఠి లేహము మున్నగునవి | 169 | యమానీకషాయము | 189 |
| పుష్కరమూలాది క్వాథము | 170 | కలహంసక ఘృతము | ,, |
| కట్ఫలాది క్వాథము | 171 | --- | |
| వాకుడు మొదలగు కషాయములు | ,, | ౧౫. ఛర్ద్యధికారము. | |
| మరీచ్యాద్యచూర్ణము | 172 | పిత్తఛర్దికుపాయములు | 190 |
| సమశర్కరచూర్ణము | ,, | చందన కల్కమును ముద్గాదిపాయములును | 191 |
| హరీతకీమోదము మున్నగునవి | 173 | కఫఛర్దికి కషాయములు | ,, |
| దశమూలఘృతము | 174 | త్రివిధఛర్దులకు ఉపాయములు | 192 |
| దశమూలాద్యఘృతము | ,, | ఏలాది చూర్ణము | 193 |
| దశమూలపట్ఫలఘృతము | 175 | కోలాది లేహము | ,, |
| కంటకారీఘృతము | ,, | షడంగ ఘృతము | 194 |
| బృహత్కంటకారీఘృతము | ,, | --- | |
| రాస్నాద్యఘృతము | 176 | ౧౬. తృష్ణాధికారము. | |
| అగస్త్యహరీతకి | 177 | వాతమువలన నగు తృష్ణలు | 195 |
| వ్యాఘ్రీ హరీతకి | ,, | పిత్తతృష్ణలు | ,, |
| --- | ఛర్దితృష్ణలకు చికిత్స | 196 | |
| ౧౨. హిక్కాశ్వాసాధికారము. | తాలుశోషలకు చికిత్స | 197 | |
| దశమూలక్వాథము | 180 | తృష్ణలకు సామాన్యచికిత్స | ,, |
| హింస్రాద్యఘృతము | 181 | ||
| తేజోవతీఘృతము | 182 | ||
| భార్గీ ఘృతము | ,, | ||
| కులుత్థ ఘృతము | 183 |
వి ష య సూ చి క. 11
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| ౧౭. మూర్ఛాధికారము. | లశునాద్యఘృతము | 211 | |
| మూర్ఛలయందు ఉపాయములు | 199 | పైశాచప్రపిచ్చికి మంత్రాదులు | 212 |
| కషాయమును ప్రయోగింపవలసిన తెఱంగులు | ,, | ||
| భ్రములయందు త్రిఫలముల ప్రయోగము | 200 | ౨౧. అపస్మారాధికారము. | |
| అపస్మారమునందు సామాన్యములగు నుపాయములు | 214 | ||
| ౧౮. మదాత్యయాధికారము. | అపస్మారమునకంజనాదులు | ,, | |
| త్రిదోషమునఁదు ఖర్జూరాదిమంథము | 201 | అపస్మారమునకు ధూపనవర్తులు | ,, |
| వాతమువలనను త్రాగుడువలననుకలిగిన దోషములకు చికిత్సలు | ,, | అపస్మారమునకు లేపములు మున్నగునవి | 215 |
| దుగ్ధాది ప్రయోగములు | 202 | స్వల్పపంచగవ్య ఘృతము | 216 |
| పునర్నవాదిఘృతము | ,, | బృహత్పంచమూలఘృతము | ,, |
| అష్టాంగలవణము | ,, | మహాచేతసఘృతము | 217 |
| చవ్యాదులకు నుపాయములు | ,, | కూష్మాండక ఘృతము | 218 |
| బ్రాహ్మీఘృతము | ,, | ||
| ౧౯. దాహాధికారము | పలంకషాద్య తైలము | ,, | |
| దాహశమనోపాయములు | 204 | తలంటులు | ,, |
| కుశాదితైలమును ఘృతమును | ,, | ||
| శాల్యాదిలేపము | 205 | ౨౨. వాతవ్యాధ్యధికారము. | |
| వాతవ్యాధిలో సామాన్యోపాయములు | 219 | ||
| ౨౦. ఉన్మాదాధికారము. | స్నేహవిరేచనములు వస్తి శోధనాదులు | ,, | |
| వాతమువలన నగు పిచ్చికి యుపాయములు | 206 | విరేచనాదులు | 220 |
| సర్షపతైలాదులు | ,, | కల్యాణక లేహము | 221 |
| తీక్ష్ణాంజనాదులవర్తులు | 207 | మాషబలాది ఘృతము | 222 |
| అంజనతాడనాదులగు నుపాయములు | 208 | అపతంత్రక దశమూలాదిక్వాథము | ,, |
| లేపమును ఘృతపానమును | ,, | స్వల్పరసోన పిండము | 223 |
| కల్యాణఘృతము, క్షీరకల్యాణఘృతము | 209 | దధ్యమ్లాది ప్రయోగము | 224 |
| మహాకల్యాణకఘృతము | 210 | గృధ్రస్యాదులకు దశమూలాది క్వాథములు | ,, |
| చేతసఘృతము | ,, | గృధ్రసియం దితరములగు నుపాయములు | 225 |
| మహాపైశాచికఘృతము | ,, | గృధ్రసికి దాహాది క్రియలు | 226 |
| హింగ్వాదిఘృతము | 211 |
12 విషయ సూచిక.
| విషయము | పుట | విషయము | పుట |
|---|---|---|---|
| కటి శూలయందు సామాన్యోపాయములు | ,, | అష్టాదశశతిక ప్రసారణీతైలము | 249 |
| నఖశుద్ధి | 252 | ||
| ఆదిత్యపాకగుగ్గులువటకము | 227 | మహారాజప్రసారణీతైలము | 255 |
| త్రయోదశాంగగుగ్గులు | 228 | మహాసుగంధితైలక్ష్మీవిలాసతైలములు | 257 |
| వాతహరోపాయములు | 229 | ౨౩. వాతరక్తాధికారము | |
| కోలాది ప్రదేహము | 230 | వాతరక్తమునకుసామాన్యోపాయములు | 259 |
| సాల్వన స్వేదము | ,, | గుడూచీస్వరసాదులు | 260 |
| అశ్వగంధాఘృతము | 231 | నవవార్తికక్వాథము | 261 |
| దశమూలఘృతము | ,, | గుడూచీ ఘృతము | 262 |
| ఛాగలాదిఘృతము | ,, | శతావరీ ఘృతము | ,, |
| ఏలాదితైలము | 232 | అమృతాద్య ఘృతము | 263 |
| బలా శైరీయతైలము | ,, | దశపాక బలాతైలము | ,, |
| బలామహాబలా తైలములు | 233 | గుడూచ్యాది తైలము | 264 |
| విష్ణు తైలము | 234 | ఖుజ్జాకపద్మక తైలము | ,, |
| నారాయణతైలము | 235 | పెద్దముత్తువులగపు తైలము | ,, |
| మహానారాయణతైలము | 236 | పిండ తైలము | 265 |
| అశ్వగంధా తైలము | 237 | మహాపిండ తైలము | ,, |
| మూలకాద్య తైలము | 238 | కైశోరక గుగ్గులము | 266 |
| రాస్నా తైలము | ,, | అమృతాద్యగుగ్గులము | 267 |
| కేతకీ తైలము | 239 | అమృతగుగ్గులము | 268 |
| సైంధవాద్య తైలము | ,, | యోగసారామృతము | |
| స్వల్పమాష తైలము | 239 | ౨౪. ఊరు స్తంభాధికారము. | |
| మాష తైలము | 240 | ఊరు స్తంభమునందు సామాన్యోపాయములు | 269 |
| ఇంకొకవిధమగు మాషతైలము | ,, | అష్టకట్వర తైలము | 270 |
| మూడవవిధమగు మాషతైలము | 241 | ౨౫. ఆమవాతాధికారము. | |
| బృహన్మాష తైలము | ,, | రాస్నాదశమూలకము | 271 |
| మహామషా తైలము | 242 | రాస్నాపంచకము | 272 |
| రెండవమహామాష తైలము | 243 | రాస్నాసప్తకము | ,, |
| మజ్జా స్నేహము | 244 | వైశ్వానరచూర్ణము | ,, |
| చతుః స్నేహము | 245 | ||
| కుబ్జా ప్రసారణీ తైలము | ,, | ||
| త్రిశతీ ప్రసారణీ తైలము | 246 | ||
| సప్తశతీ ప్రసారణీ తైలము | 247 | ||
| ఏకాదశశతిక ప్రసారణీతైలము | 248 |