सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
ब्राह्मस्फुटसिद्धान्त (ब्रह्मगुप्त - शून्य, कुट्टक, बीजगणित एवं सम्पूर्ण २१ अध्याय सान्वय सटीक)

ब्राह्मस्फुटसिद्धान्त (ब्रह्मगुप्त - शून्य, कुट्टक, बीजगणित एवं सम्पूर्ण २१ अध्याय सान्वय सटीक)

Brahmasphuta Siddhanta of Brahmagupta with Commentary

आचार्य ब्रह्मगुप्त द्वारा

DevanagariHindipublished737 पृष्ठ

पृष्ठ 657, कुल 737 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 657

( २७३ )
^१त्र्यूनोचोद्विपदाग्रं ^४विपदाद्या नामतः पृथक् संख्या ।
तच्छोधोथे^२व्येकः पृथगंता^५पमूर्द्धं^३ युतम् ॥ ४ ॥
यावत्पादाव्येको ^४गच्छद्रणैष्वथैकं^३ वृद्धेषु ।
^५रूपाद्युद्धृतघाते वर्गाद्यानां परा संख्या ॥ ५ ॥
रूपाधिकयोद्धं^१ विषमे^२ पूर्वः समेषु पादार्द्धे ।
^३आद्या द्विगुणाव्येकां ^४गुलान्यधस्तस्य सर्वेषाम् ॥ ६ ॥
^१मध्यैस्तथार्द्धहीनैः क्रमपादैर्व्यस्त^५ तुल्य पादाद्यैः^२ ।
विषमे^३ष्वेकं मध्ये ^२प्रोह्याद्यान्यतः कुर्यात्^४ ॥ ७ ॥
४. (घ) १. त्र्यूनोन्यो (ग) त्र्यूनोद्विपादाग्रं for (त्र्यूनो चो)
२. ताश्चांधोधोव्येक for (तच्छोधोथेव्येकः) ३. 'धे' लुप्त
(ग) ४. त्रिपदाद्यानामधः for (विपदाद्यानामतः) २. व्यव्येकः for (व्येकः)
५. पृथगंताद्रूपमूर्द्धं युतम् for (पृथगंतापमूर्द्धं युतम्)
(च) १. त्र्यूनोंचो for (त्र्यूनोचो) २. ताँल्लोधोधे for (तच्छोधोधे)
५. पृथगंताद्रूपमूर्द्धंयुतं for (पृथगंतापमूर्द्धंयुतम्)
(ङ) १. सूनोन्त्यो for (त्र्यूनो चो)
४. त्रिपदाद्यानामधः for (विपदाद्यानामतः) २. तच्छोध्यो for (तच्छोधोधे)
५. पृथगन्ताद्रूपमूर्ध्वंयुतम् for (पृथगंतापमूर्द्धंयुतम्)
५. (घ) १. चैक for (थैक)
(ग) २. व्येको for (व्येका)
३. गच्छद्रर्णोप्यथैकवृद्धेषु for (गच्छद्रणैष्वथैकवृद्धेषु)
(ङ) ४. गच्छाद् for (गच्छेद्) ५. रूपाद्युतघाते for (रूपाद्युद्धृतघाते)
६. (घ) १. रूपाधिकपादार्धे (ङ) (ग) रूपादिकापादार्धे for (रूपाधिकयोद्धं)
३. अज्या for (आद्या)
(ग) २. विषमेषूर्द्धं समेषु पादा for (विषमेपूर्वः)
३. अर्द्धाद्विगुणाव्येकां (ङ) for (आद्याद्विगुणाव्येकां)
(च) १. रूपाधिकपादार्द्धं for (रूपाधिकयार्द्धं) ३. अद्या for (आद्या)
(ङ) २. विषमेषूर्ध्वः for (विषमेपूर्वः) ४. युलान्यधस्तस्य for (गुलान्यधस्तस्य)
७. (घ) १. (मध्यै) (ग) मध्यै for (मध्ये) २. मधे for (मध्ये)
२. प्रोच्याद्यान्यन्यतः for (प्रोह्याद्यान्यतः) ४. र्यात् for (कुर्यात्)
(ग) ५. व्यस्तुल्य for (व्यस्ततुल्य)
(ङ) १. माध्यै for (मध्ये) ६. पादाद्यः for (पादाद्यैः)
७. विषमेरव्येकं for (विषमेष्वेकं)