सामग्री पर जाएँ
सर्वकोश
ब्राह्मस्फुटसिद्धान्त (ब्रह्मगुप्त - शून्य, कुट्टक, बीजगणित एवं सम्पूर्ण २१ अध्याय सान्वय सटीक)

ब्राह्मस्फुटसिद्धान्त (ब्रह्मगुप्त - शून्य, कुट्टक, बीजगणित एवं सम्पूर्ण २१ अध्याय सान्वय सटीक)

Brahmasphuta Siddhanta of Brahmagupta with Commentary

आचार्य ब्रह्मगुप्त द्वारा

DevanagariHindipublished737 पृष्ठ

पृष्ठ 439, कुल 737 में से

संदर्भ में पढ़ें
पृष्ठ 439

( ५३ )
नवते⁴ ९०² लम्बांशात्प्रोज्य¹ ज्यौवेतराक्षलम्बज्ये⁵ ।
शंकुच्छायागुणिते छाया द्वादशहते वान्ये ॥ ११ ॥
लंबाक्षज्यावर्गं⁵ प्रोह्यज्या¹ कृतेः पदं वान्यौ²ः ।
अन्यत्र सर्वदोन्नत जीवांशा³ नयनमेव⁴ ॥ १२ ॥
इष्टदिनार्द्ध¹नतांश क्रान्त्यै²शैक्यांतरं³ क्रियतुलादौ⁴ ।
अक्षांशा⁵ याम्यायां⁶ छायायामंतरमजादौ⁷ ॥ १३ ॥
११. (घ) १. लंबांशात्प्रात्सं ज्या (ग) लंबांशान् (क) लंबांशान् (त्) for
(लंबांशात् प्रोज्यज्या)
(ग) २. यह संख्या लुप्त है (क)
३. प्रोह्य ज्यवितराक्ष (क) प्रोह्यज्या (ख) प्राज्याज्यार्ध for (प्रोज्यज्यावे-
तराक्ष)
(क) ४. नवतै for (नवते)
(ख) १. लंबकाशान् for (लम्बांशात्)
५. लंबज्यो for (लंबज्ये)
(च) १. लंबांशात् for (लम्बांशात्)
१२. (घ) १. प्रोक्तज्याकृतेः (ग) प्राज्यत्रिज्योकृतेः (क) प्रोह्य त्रिज्या for (प्रोह्यज्याकृतेः)
२. वान्त्या (ग) (क) वान्यः for (वान्याः)
३. नतजीवांशा (ग) (क) (ख) नजीवांशा for (न्नतजीवांशा)
४. मेवम् (ग) (च) for (मेव)
(ग) ५. वर्गं (ख) वर्ग for (वर्गं)
(ख) १. प्रोज्या त्रिज्या for (प्रोह्यज्या)
४. नयनमवम् for (नयनमेव)
(च) १. प्रोज्य for (प्रोह्य)
२. वान्त्या for (वान्याः)
१३. (घ) १. दिनार्द्धेन्नतांश (ख) दिनार्द्धेनातांश for (दिनार्द्धेनतांश)
(ग) २. क्रान्ति (क) क्रान्त्यां (ख) क्रान्त्यै for (क्रान्त्यं)
(ख) ३. शैक्यंतर for (शैक्यांतरं)
४. तुल्यादौ for (तुलादौ)
५. अक्षांश for (अक्षांशा)
६. षाम्यायां for (याम्यायां)
७. 'या' लुप्त है
(च) १. दिनार्द्धन्नतांश for (दिनार्द्धेनतांश)