भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
भुशुण्डि रामायण (काकभुशुण्डि एवं गरुड़ संवाद - पूर्वखण्ड सविस्तार व्याख्या)
Bhusundi Ramayana: Purva Khanda with Commentary
महर्षि भुशुण्डि (सम्पादक: डॉ. भगवतीप्रसाद सिंह) द्वारा
DevanagariHindipublished423 पृष्ठ
पृष्ठ 285, कुल 423 में से
संदर्भ में पढ़ेंपृष्ठ 285
- २७१-
कैशोरमारभ्य रघूत्तमस्य संशृण्वती साथ गुणान् मनोज्ञान् ।
रोमाञ्चसंदोहचिताङ्गयष्टिः प्रकम्पमाना ददृशे सखीभिः ॥ २४ ॥
नवं प्रमोदप्रचुरं वयः सा कैशोरमासाद्य विराजमाना ।
अत्यर्थमादौ सुरभेर्बभूव सपल्लवा काञ्चनवल्लरीव ॥ २५ ॥
अथास्याश्चरितं वक्ष्ये मुक्तिदानक्रियात्मकम् ।
ये जीवा वेदशास्त्राणां निन्दका गुरुनिन्दकाः ॥ २६ ॥
अभ्यागतार्चारहिताः शुद्धकायाश्च पुण्यतः ।
ते जीवा जानकीजन्मत्युत्पन्नाः कर्मयोगतः ॥ २७ ॥
वृक्षगुल्मलताुरूपाः पशुपक्ष्यादिरूपिणः ।
तद्वीक्षणक्षणेनैव धूतपापकदम्बकाः ॥ २८ ॥
जीवन्मुक्ता बभूवुर्वै येषां मुक्तिश्च नान्यतः ।
ये जीवाः कामिकाश्चैव यज्ञकर्मपरायणाः ॥ २९ ॥
शुद्धान्वयोद्भूवा दैवाद्योध्यारामनिन्दकाः ।
सीमान्तः कर्मनिष्ठानां भक्तिनिष्ठाविदूषकाः ॥ ३० ॥
सीतोपासननिन्दायां प्रसक्ता भवदूषकाः ।
तेषामासुरनिष्ठानां जीवानां मूढचेतसाम् ॥ ३१ ॥
सीताजन्मोद्भूवानां वै वृक्षगुल्मादिरूपिणाम् ।
पशुपक्ष्यादिदेहानां विमुक्तिर्दर्शनात्तदा ॥ ३२ ॥
रामेण मोचिता ये न ये न ज्ञानेन मोचिताः ।
दृढपाशैः कर्मभिर्ये बद्धाः सांसारिकाः जनाः ॥ ३३ ॥
सीता जन्मप्रसंगेन तांस्तारयति निश्चितम् ।
इममर्थं पुरस्कृत्य प्रादुर्भूतेयमद्भुता ॥ ३४ ॥
नान्यथा मोचनं तेषां जानक्या दर्शनं विना ।
अयमेवानुभावोऽस्या आनन्दिन्याश्चिदाकृतेः ॥ ३५ ॥
स्वरूपेणैव सामर्थ्यान्मोचयति चेतनान् ।
दर्शनात् स्पर्शनाल्लापात्पादनिक्षेपणातथा ॥ ३६ ॥
अङ्गसंगिनो वातात्तारिता बहवस्तया ।
एतद्धि शैशवं कर्म तस्याः सामर्थ्यसंयुक्तम् ॥ ३७ ॥
मूढभावानुकरणे मर्यादात्रयलङ्घिता ।
मूढभावं समुत्तीर्य कैशोरे सा व्यवस्थिता ॥ ३८ ॥
मुनीनां ज्ञानिनां चित्ते योगिनां च विशेषतः ।
निजदर्शनमात्रेण प्रेमाणं साव्यवर्घयत् ॥ ३९ ॥