भविष्य पुराण
Bhavishya Purana
महर्षि वेदव्यास द्वारा
स्रोत: Gita Press Gorakhpur · Gita Press Gorakhpur (उद्गम)
पृष्ठ 207, कुल 654 में से
संदर्भ में पढ़ें१९६ * संक्षिप्त भविष्यपुराण *
और सर्वप्रथम दिक्पालोंको आहुति प्रदान करे१। | सभी प्रकारकी शान्तिके लिये उपयोगी है।
खगश्रेष्ठ ! इस प्रकार विधिपूर्वक आहुतियाँ | हवनके अनन्तर शान्तिके लिये निर्दिष्ट मन्त्रोंका
प्रदान करनेके अनन्तर 'ॐ भूर्भुवः स्वाहा' इसके | पाठ करते हुए अभिषेक करना चाहिये। सर्वप्रथम
द्वारा लक्ष हवनका सम्पादन करे। सौर-महाहोममें | ग्रहोंके अधिपति भगवान् सूर्य तथा सोमादि ग्रहोंसे
यही विधि कही गयी है। भगवान् भास्करके | शान्तिकी प्रार्थना करे२।
उद्देश्यसे इस अग्निकार्यको करे। यह सभी लोकोंकी | 'रक्त कमलके समान नेत्रोंवाले, सहस्र
१- आरक्तदेहरूपाय रक्ताक्षाय महात्मने । धराधराय शान्ताय सहस्राक्षशिराय च ॥
'अधोमुखाय श्वेताय स्वाहा'- इससे प्रथम आहुति दे।
चतुर्मुखाय शान्ताय पद्मासनगताय च ॥ पद्मवर्णाय वेधाय कमण्डलुधराय च।
'ऊर्ध्वमुखाय स्वाहा'- इससे द्वितीय आहुति दे।
हेमवर्णाय देहाय ऐरावतगजाय च । सहस्राक्षशरीराय पूर्वदिश्युन्मुखाय च ॥
देवाधिपाय चेन्द्राय विहस्ताय शुभाय च।
'पूर्ववदनाय स्वाहा'- इससे तृतीय आहुति दे।
दीप्ताय व्यक्तदेहाय ज्वालामालाकुलाय च । इन्द्रनीलाभदेहाय सर्वरोग्यकराय च ॥
यमाय धर्मराजाय दक्षिणाशामुखाय च।
'कृष्णाम्बरधराय स्वाहा'- इससे चौथी आहुति दे।
नीलजीमूतवर्णाय रक्ताम्बरधराय च । मुक्ताफलशरीराय पिङ्गाक्षाय महात्मने ॥
शुक्लवस्त्राय पीताय दिव्यपाशधराय च।
'पश्चिमाभिमुखाय स्वाहा' - इससे पाँचवीं आहुति दे।
कृष्णपिङ्गलनेत्राय वायव्याभिमुखाय च । नीलध्वजाय वीराय तथा चेन्द्राय वेधसे ॥
'पवनाय स्वाहा' - इस मन्त्रसे छठी आहुति दे।
गदाहस्ताय सूर्याय चित्रस्रग्भूषणायच ॥ महोदराय शान्ताय स्वाहाधिपतये तथा।
'उत्तराभिमुखाय महादेवप्रियाय स्वाहा'- इससे सातवीं आहुति दे।
श्वेताय श्वेतवर्णाय चित्राक्षायमहात्मने । शान्ताय शान्तरूपाय पिनाकवरधारिणे ॥
'ईशानाभिमुखायेशाय स्वाहा' - इससे आठवीं आहुति दे। (ब्राह्मपर्व १७५। १८-३२)
[यह दश दिक्पाल-होम प्रतीत होता है, किंतु पाठकी गड़बड़ीसे आग्नेय तथा नैर्ऋत्यकोणकी आहुतियोंका स्वरूप अस्पष्ट है]
२- शान्त्यर्थं सर्वलोकानां ततः शान्तिकमाचरेत् । सिन्दूरासनरक्ताभो रक्तपद्माभलोचनः ॥
सहस्रकिरणो देवः सप्ताश्वरथवाहनः । गभस्तिमाली भगवान् सर्वदेवनमस्कृतः ॥
करोतु ते महाशान्तिग्रहपीडानिवारिणीम् । त्रिचक्ररथमारूढ अपां सारमयं तु यः ॥
दशाश्ववाहनो देव आत्रेयश्चामृतस्रवः । शीतांशुरामृतात्मा च क्षयवृद्धिसमन्वितः ।
सोमः सौम्येन भावेन ग्रहपीडां व्यपोहतु ॥
पद्मरागनिभो भौमो मधुपिङ्गललोचनः । अङ्गारकोऽग्निसदृशो ग्रहपीडां व्यपोहतु ॥
पुष्परागनिभेनेह देहेन परिपिङ्गलः । पीतमाल्याम्बरधरो बुधः पीडां व्यपोहतु ॥
तप्तगैरिकसंकाशः सर्वशास्त्रविशारदः । सर्वदेवगुरुर्विप्रो ह्यथर्वणवरो मुनिः ॥
बृहस्पतिरिति ख्यात अर्थशास्त्रपरश्रयः । शान्तेन चेतसा सोऽपि परेण सुसमाहितः ॥
ग्रहपीडां विनिर्जित्य करोतु तवशाम्तिकम् । सूर्यार्चनपरो नित्यं प्रसादाद्भास्करस्य तु ॥
हिमकुन्देन्दुवर्णाभो दैत्यदानवपूजितः । महेश्वरस्ततो धीमान् महासौरौ महामतिः ॥
सूर्यार्चनपरो नित्यं शुक्रःशुक्लनभस्तदा । नीतिशास्त्रपरो नित्यं ग्रहपीडां व्यपोहतु ॥
नानारूपधरोऽव्यक्त अविज्ञातगतिश्चयः । नोत्पत्तिर्जायते यस्य नोदयपीडितैरपि ॥
एकचूलो द्विचूलश्च त्रिशिखःपञ्चचूलकः । सहस्रशिररूपस्तु चन्द्रकेतुरिव स्थितः ॥
सूर्यपुत्रोऽग्निपुत्रस्तु ब्रह्मविष्णुशिवात्मकः । अनेकशिखरः केतुः स ते पीडां व्यपोहतु ॥
एते ग्रहा महात्मानः सूर्यार्चनपराःसदा । शान्तिं कुर्वन्तु ते हृष्टाः सदाकालं हितेक्षणाः ॥
(ब्राह्मपर्व १७५। ३६-५०)
584 Sankshipta Bhavishya Puran_Section_8_2_Back
In Public Domain. Digitzed by Sarvagya Sharda Peeth