आयुर्वेद प्रकाश (माधव उपाध्याय - रसशास्त्र, पारद शोधन व धातु भस्म निर्माण सटीक)

प्रदा भवन्ति । उच्यते च—समजीर्णश्चायं शतवेधी, द्विगुण-
जीर्णः सहस्रवेधी; एवं लक्षायुतकोटिवेधी समनुकर्तव्यः,
चतुःषष्टिगुणजीर्णस्तु धूमस्पर्शावलोकशब्दतोऽपि विध्यति ॥
अथ सारणोच्यते ।
अन्धमूषा तु कर्तव्या गोस्तनाकारसन्निभा ।
सैव छिद्रान्विता मन्दगम्भीरा सारणोचिता ॥ २६७ ॥
अस्यामेव मूषायां तत्तै¹लमपगतकल्कविमलमापूर्य तस्मिन्न²-
धिकमूष्मात्मनि द्रुतबीजप्रक्षेपसमकालमेव समा³वर्तनीयः सूत-
वरः, तदनु सद्यो मूषाननमाच्छादनीयमेतत्तैलाक्तपटखण्डग्र-
न्थिबन्धेन, अरुणसितबीजाभ्याममुना सारणकर्मणा मिलितश्चे-
त्सारितः सम्यक् संयमितश्च विज्ञेयः; प्रतिसारितस्तु द्विगुण-
बीजेन, तद्वदनुसारितस्तु त्रिगुणबीजेन; अत्र त्रिविधायामेव
सारणायामरुणसितकर्मणोः क्रामणार्थमीषत्पन्नगवङ्गौ विश्रा-
णयाविति ॥
सारितो जारितश्चैव पुनः सारितजारितः ।
सप्तसङ्क(शृङ्ख)लिकायोगात्कोटिवेधी भवेद्रसः ॥ २६८ ॥
इत्यादीनि कर्माणि पुनः केवलमीश्वरानुग्रहसाध्यत्वान्न
प्रपञ्चितानि ॥
(द्रुतयोऽपि न दृष्टास्ते शास्त्रे दृष्टा अपि ध्रुवम् ।
विना शम्भोः प्रसादेन न सिध्यन्ति कदाच⁴न ॥ १ ॥)
अथ क्रामणम् ।
शिलया निहतो नागो वङ्गं वा तालकेन शुद्धेन ।
क्रमशः पीते शुक्ले क्रामणमेतत्समुद्दिष्टम् ॥ २६९ ॥
१ तत्तैलं सारणतैलम् । २ तस्मिन् सारणतैले, अधिकमूष्मात्मनि सम्यक्
प्रतप्ते । ३ 'समावर्जनीयः' ग. । ४ अयं श्लोकः ख. पुस्तके नोपलभ्यते ।
४