आपस्तम्ब धर्मसूत्र (महर्षि आपस्तम्ब - हरदत्त टीका एवं हिन्दी अनुवाद)
Apastamba Dharmasutra with Hindi Commentary
महर्षि आपस्तम्ब / हरदत्त टीका द्वारा
पृष्ठ 193, कुल 399 में से
संदर्भ में पढ़ें१८२ आपस्तम्बधर्मसूत्रे [ (प्र. २.) क. १.
मन्यन्ते—ऋतावेव सन्निपतेन्नाऽन्यत्रेति । तेषामृतावनियमाद्गमनेऽपि
दोषाभावाद्दोषस्मरणमनुपपन्नं स्यात् । सर्वथा विधिर्न भवति । राग-
प्राप्तत्वात्सन्निपातस्य ॥ १७ ॥
अन्तरालेऽपि दार एव ॥ १८ ॥
अन्तराल मध्यम्। ऋत्वोरन्तराले मध्येऽपि सन्निपातः स्यात् दार एव
सकामे सति । यद्यात्मनो जितेन्द्रियतया न तादृशं पारवश्यम् , त-
थाऽपि भार्यायामिच्छन्त्यां तद्रक्षणार्थमवश्यं सन्निपतेदिति । वक्ष्यति
च (१) 'अप्रमत्ता रक्षथ तन्तुमेतं' (२.१३.६.) मित्यादि । अनुव्रतमित्य-
नुवृत्तेः प्रतिषिद्धेषु दिनेषु न भवति ॥ १८ ॥
ब्राह्मणवचनाच्च संवेशनम् ॥ १९ ॥
यदिदमनन्तरोक्तं संवेशनं तत्र ब्राह्मणवचनं प्रमाणं (२)'काममावि-
जनितोस्सम्भवामे'ति ॥ १९ ॥
स्त्रीवाससैव सन्निपातस्स्यात् ॥ २० ॥
एवकारो भिन्नक्रमः। स्त्र्युपभोगार्थं वासः स्त्रीवासः । तेन सन्निपात एव
स्यात् । न तेन सुप्रक्षालितेनाऽपि ब्रह्मयज्ञादि कर्त्तव्यमिति यावत् ॥२०॥
यावत्सन्निपातं चैव सह शय्या ॥ २१ ॥
यावत्सन्निपातमेव दम्पत्योस्सह शयनम् ॥ २१ ॥
ततो नाना ॥ २२ ॥
ततः पृथक्शयीयाताम् ॥ २२ ॥
उदकोपस्पर्शनम् ॥ २३ ॥
ततो द्वयोरप्युदकोपस्पर्शनं स्नानं कर्तव्यम् । इदमृतुकाले ॥ २३ ॥
इत्यापस्तम्बधर्मसूत्रवृत्तावुज्ज्वलायां श्रीहरदत्तविरचितायां
द्वितीयप्रश्ने प्रथमा कण्डिका ॥ १॥
१. बौ. ध २. २. ३६. द्रष्टव्यम् ।
२. तै सं. २. ५ १. यावत्प्रसूति संभोगं प्राप्नुयामेत्यर्थः । अयं स्त्रीभिरिन्द्रात्
प्रार्थितो वर ।