Skip to content
SarvaKosh
कुमारसम्भवम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

कुमारसम्भवम् (महाकवि कालिदास - संस्कृत मूल एवं हिन्दी अनुवाद)

Kumarasambhavam of Kalidasa with Hindi Commentary

by महाकवि कालिदास / पं. सीताराम चतुर्वेदी

Report a copyright issue

DevanagariSanskritpublished268 pages

Page 240 of 268

Read in context
Page 240

( २२३ )
HINDI TRANSLATION :—वादविवाद न करो, तुमने वह
जिस प्रकार का सुना है वह चाहे बिल्कुल वैसा ही हो ( पर )
मेरा मन उसमें एकमात्र प्रेमपूर्ण होकर लगा हुआ है ; इच्छा के
अनुसार कार्य करने वाला व्यक्ति बदनामी की परवाह नहीं
करता ॥ ८२ ॥
ENGLISH TRANSLATION —Enough of disputing, let
him be exactly as you have heard of him. My mind
predominated solely by the feeling of love is fixed on
him, one who acts as he likes does not care for ill-
report 82
PURPORT IN SANSKRIT :—हे वर्णिन् ! शिवविषयकोक्ति-
प्रत्युक्तिकरणेन न कोऽपि लाभो दृश्यते यतस्त्वं शिवद्वेषी तद्दोष-
द्रष्टा च । त्वं शिवविषये यत्किमपि जानासि तत्तथैवास्तु तन्निरा-
करणेन न किमपि प्रयोजनं सेत्स्यति । शिवद्वेषकथनेन मे मनोऽपि
तदनुरागं न त्यक्ष्यति यतोऽहमनन्यभावेन तस्मिन्ननुरक्ता । न हि
प्रियस्य दोषदर्शनेन तं प्रति कश्चिदुदासीनो भवति ॥ ८२ ॥
निवार्यतामालि किमप्ययं बटुः
पुनर्विपक्षुः स्फुरितोत्तराधरः ।
न केवलं यो महतोऽपभाषते
शृणोति तस्मादपि यः स पापभाक् ॥ ८३ ॥
निवार्यतामिति । हे आलि सखि । ‘आलिः सखी वयस्या
च’ इत्यमरः । स्फुरितोत्तराधरः स्फुरणभूयिष्ठोष्ठः अयं वटुः
माणवकः पुनः किं अपि विवक्षुः वक्तुमिच्छुः । ब्रुवः सन्नन्तादु-
प्रत्ययः निवार्यताम् । तर्हि वक्तुमेव कथं न ददासीत्याह—तथा
हि । यः महतः पूज्यान् अपभाषते अपवदति न केवलं स पाप-