आश्वलायन गृह्यसूत्र (अनाविला टीका व हिन्दी व्याख्या सहित)
Ashvalayana Grihyasutra Hindi
by महर्षि आश्वलायन (टीकाकार: हरदत्त आचार्य)
Source: Asvalayana Grihya Sutram with Anavila Commentary by Haradatta (origin)
Page 204 of 292
Read in context१५२ | आश्वलायनगृह्यसूत्रम् | [तृतीयाेऽध्यायः
हुत्वा स्विष्टकृत् ततो वेदारम्भणं ततः शिष्टं तत् परिसमा-
प्यापोऽभ्यवयन्ति अवगाहन्ते ॥ १६ ॥
एताश्चैव देवतास्तर्पयन्ति ॥ १७ ॥
सावित्र्याद्या इति केचित् । अपरे तु देवतास्तर्पयन्ती-
त्यारभ्य यत्तर्पणं विहितं तदत्र कर्तव्यमिति मन्यन्ते ॥ १७ ॥
आचार्यान्¹ पितॄंश्च ॥ १८ ॥
आचार्याः सुमन्तुजैमिनिप्रभृतयः । पितरस्तत्रैवोक्ताः ॥
एतदुत्सर्जनम् ॥ १९ ॥
एतत् कर्मोत्सर्जनमिति शाखेषु² प्रसिद्धम् ॥ १९ ॥
इति हरदत्ताचार्यमिश्रविरचितायामाश्वलायनगृह्यवृत्तौ
तृतीयाध्याये चतुर्थः खण्डः ।
अथ पञ्चमः खण्डः ।
अथ काम्यानां स्थाने काम्याः ॥ १ ॥
अथशब्दो वाक्यारम्भे । यानि कर्माणि त्रेतायां काम्यानि तेषां स्थाने काम्याः पाकयज्ञाः कर्तव्याः । तत्रेष्टीनां स्थाने स्थालीपाकाः पशूनां स्थाने पशवः । यद्येवं सोमस्य स्थाने सोमोऽपि प्राप्नोति । स्यादेवेत्येके । अन्ये त्वाहुः— अस्मिन् गृह्ये पशुकल्पः स्थालीपाककल्पश्चोक्तः न सोमकल्पः, तेन सोमस्थाने सोमो न स्यादिति ॥ १ ॥
चरवः ॥ २ ॥
चरवश्च भवन्ति काम्यानां स्थाने काम्याः । पूर्वेणैव सिद्धे नियमार्थमिदं चरव एव न सान्नाय्याद्यन्यद् द्रव्यमिति ।
१. 'न् ऋषीन् पि',
२. 'खान्तरेषु' ङ. पाठः.